Pory roku po francusku: 60+ słów i zwrotów, które musisz znać

Author:

Kacper Łukasiewicz

Planujesz rozmowę o pogodzie, piszesz francuskie zaproszenie na wiosenne przyjęcie albo po prostu chcesz swobodnie opowiedzieć, jaka jest Twoja ulubiona pora roku? Znajomość nazw pór roku po francusku to jedna z pierwszych rzeczy, które warto opanować – pojawia się niemal w każdej rozmowie, od pogawędki w kawiarni po opis planów urlopowych.

W tym artykule znajdziesz kompletny zestaw słownictwa, poprawną gramatykę (w tym najczęstszy błąd początkujących - przyimki en i au) oraz gotowe zwroty, których użyjesz od razu w rozmowie.

Cztery pory roku po francusku - podstawy

Oto najważniejsza tabela, którą warto zapamiętać na start:

 

Polski

Francuski

wiosna

le printemps

lato

l'été

jesień

l'automne

zima

l'hiver

 

Wszystkie pory roku po francusku są rodzaju męskiego, co ułatwia zapamiętywanie rodzajników - zawsze le (lub l' przed samogłoską).

Wiosna - le printemps

Le printemps to pora roku kojarzona z odrodzeniem natury, dłuższymi dniami i pierwszym ciepłem po zimie. We Francji to również czas, kiedy ludzie zaczynają planować letnie wakacje i porządkują dom po chłodnych miesiącach. Poniżej znajdziesz słownictwo, które pozwoli Ci opisać tę porę roku znacznie dokładniej niż samo "il fait beau".

  • une fleur - kwiat

  • fleurir - kwitnąć

  • la pluie - deszcz

  • un bourgeon - pąk

  • le renouveau - odnowa

  • le soleil - słońce

  • pousser - rosnąć (o roślinach)

  • le printemps arrive - wiosna nadchodzi

  • doux / douce - łagodny, łagodna (o temperaturze)

  • verdoyant - zielony, bujny (np. o krajobrazie)

Lato - l'été

L'été to najczęściej używana pora roku w kontekście urlopów i wakacji – nic dziwnego, że właśnie z nią wiąże się najwięcej francuskiego słownictwa dotyczącego odpoczynku i podróży. To także pora roku, w której Francuzi masowo wyjeżdżają na południe kraju, dlatego warto znać podstawowe zwroty związane z plażą i upałem. Oto kluczowe słownictwo:

  • les vacances (l.mn.) – wakacje

  • la chaleur – upał

  • bronzer – opalać się

  • la plage – plaża

  • un coup de soleil – oparzenie słoneczne

  • la crème solaire – krem do opalania

  • se baigner – kąpać się (np. w morzu)

  • un orage – burza

  • transpirer – pocić się

  • les grandes vacances – wakacje letnie (szkolne)

Jesień - l'automne

L'automne to pora roku pełna kolorów i zmian pogody, a we Francji – także jeden z najważniejszych momentów w roku ze względu nai powrót do szkoły, pracy i codziennej rutyny po wakacjach. To również sezon zbiorów, w tym winobrania, dlatego francuskie słownictwo jesienne często dotyczy natury i rolnictwa. Zapoznaj się z najważniejszymi słowami:

  • une feuille – liść

  • la rentrée – powrót do szkoły/pracy po wakacjach (bardzo ważne francuskie pojęcie!)

  • le brouillard – mgła

  • récolter – zbierać (plony)

  • la vendange – winobranie

  • le vent – wiatr

  • tomber – spadać, opadać

  • la citrouille – dynia

  • frais / fraîche – chłodny, chłodna

  • les champignons (l.mn.) – grzyby

Przykładowe zdanie: En automne, les feuilles tombent des arbres. (Jesienią liście opadają z drzew.)

Zima - l'hiver

L'hiver to czas śniegu, świąt i krótszych dni, ale też sezon, w którym Francuzi chętnie wyjeżdżają w Alpy na sporty zimowe. To pora roku obfitująca w słownictwo związane z ubiorem, temperaturą i świętami Bożego Narodzenia. Poniżej znajdziesz najważniejsze słowa i wyrażenia po francusku:

  • la neige – śnieg

  • le froid – zimno

  • geler – marznąć

  • les sports d'hiver – sporty zimowe

  • se réchauffer – rozgrzewać się

  • un manteau – płaszcz

  • des gants (l.mn.) – rękawiczki

  • la glace – lód

  • Noël – Boże Narodzenie

  • il gèle – jest mróz / marznie

En czy au? Gramatyka, która myli najbardziej

To pytanie zadaje sobie niemal każda osoba ucząca się francuskiego, ponieważ na pierwszy rzut oka wybór przyimka wydaje się przypadkowy. W rzeczywistości wystarczy zapamiętać jedną prostą regułę i jeden wyjątek, aby już nigdy się nie pomylić. Zasada jest prosta:

  • Z porami roku printemps, été, automne używasz przyimka en: en été, en automne.

  • Wyjątkiem jest printemps, przy którym poprawna forma to au printemps (nie en printemps).

  • Z hiver używasz en hiver.

Zapamiętaj to jako jedną regułę z jednym wyjątkiem: en été, au printemps, en automne, en hiver.

Jak zapytać o pogodę po francusku

Rozmowa o pogodzie to jeden z najczęstszych sposobów na rozpoczęcie small talku po francusku - podobnie jak w Polsce. Znajomość kilku gotowych zwrotów pozwoli Ci swobodnie zapytać rozmówcę o preferencje albo zapytać o pogodę po francusku.:

 

Zwrot po francusku

Tłumaczenie na polski

Quelle est la météo pour ce week-end ?

Jaka jest prognoza pogody na ten weekend?

Tu as vu les prévisions météo ?

Widziałeś prognozę pogody?

Est-ce qu'il va pleuvoir aujourd'hui ?

Czy będzie dzisiaj padać?

Qu'est-ce qu'ils annoncent pour demain ?

Co zapowiadają na jutro?

Penses-tu qu'il va faire beau demain ?

Myślisz, że jutro będzie ładna pogoda?

 

Francuskie idiomy związane z porami roku

Znajomość idiomów to coś, co naprawdę odróżnia osobę mówiącą "podręcznikowo" od kogoś, kto brzmi jak native speaker. Oto najciekawsze francuskie idiomy z porami roku:

 

 

Idiom

Dosłownie

Znaczenie / polski odpowiednik

Une hirondelle ne fait pas le printemps

Jedna jaskółka nie robi wiosny

Jedna jaskółka wiosny nie czyni

Être fleur bleue

Być niebieskim kwiatkiem

Być romantycznym, wrażliwym, nieco naiwnym

Sortir de sa coquille

Wychodzić ze swojej muszli

Otworzyć się na ludzi

Se porter comme un charme

Mieć się jak urok / czar

Czuć się znakomicie, tryskać zdrowiem

Un été indien

Indiańskie lato

Złota jesień / babie lato

C'est la bouteille à l'encre

To butelka z atramentem

To wielka niewiadoma (czarna magia, coś mętnego)

Faire le pont

Robić most

Robić długi weekend (brać dzień wolny między świętami)

Être un chaud lapin

Być gorącym królikiem

Być kobieciarzem 

Tomber comme des mouches

Padać jak muchy

Padać jak muchy (np. o masowym chorowaniu)

Avoir un coup de foudre

Dostać uderzenie pioruna

Zakochać się od pierwszego spojrzenia

Ranger au placard

Schować do szafy

Odłożyć coś na półkę (zapomnieć o czymś, zawiesić projekt)

Mettre du foin dans ses bottes

Włożyć siano do butów

Odłożyć trochę grosza (wzbogacić się, poprawić byt)

Une feuille de chou

Liść kapusty

Marny artykuł, słaba gazeta 

Pleurer comme une Madeleine

Płakać jak Magdalena

Płakać jak bóbr / rzewnymi łzami

Il fait un froid de canard

Jest kaczy chłód

Jest potworny ziąb (bardzo zimno)

Être blanc chou

Być białą kapustą

Zostać z niczym (obejść się smakiem, ponieść porażkę)

Passer l'hiver

Przetrwać zimę

Przetrwać trudny okres (dać sobie radę, przetrzymać coś)

Fondre comme la neige au soleil

Topnieć jak śnieg na słońcu

Znikać w mgnieniu oka (bardzo szybko)

Être blanc comme neige

Być białym jak śnieg

Być czystym jak łza (być całkowicie niewinnym)

Noël au balcon, Pâques au tison

Boże Narodzenie na balkonie, Wielkanoc przy ognisku

Gdy w Boże Narodzenie ciepło, w Wielkanoc kożuch

 

Ucz się francuskiego skutecznie z Berlitz

Znajomość słownictwa to dopiero początek - prawdziwa płynność przychodzi wtedy, gdy zaczynasz używać języka w naturalnych rozmowach. Właśnie na tym opiera się Metoda Berlitz: zamiast uczyć się reguł na pamięć, od pierwszych zajęć mówisz po francusku z lektorem, budując intuicję językową, a nie tylko wiedzę teoretyczną.

Dzięki kursom francuskiego Berlitz; stacjonarnym i online nauczysz się nie tylko nazw pór roku, ale i naturalnych, potocznych zwrotów, których nie znajdziesz w podręczniku. To rozwiązanie, które łączy skuteczność, elastyczność i realny kontakt z żywym językiem znacznie lepiej niż samodzielna nauka ze słownictwa czy aplikacji.

Sprawdź ofertę kursów francuskiego Berlitz i zacznij mówić już od pierwszych zajęć.